GIDA SANAYİ

 

Tokat’ta kamu ve özel sektör tarafından kurulan tesislerle, tarıma dayalı sanayi gelişmiştir. İlde sahip olduğu verimli tarım arazilerinden elde edilen kaliteli tarım ürünlerini değerlendiren işletmeler yer almaktadır. 1934 yılında kurulan ve Türkiye’nin ilk şeker fabrikaları arasında yer alan Turhal Şeker Fabrikası, 1958 yılında kurulan, Türkiye’nin ilk meyve suyu üreticisi ve Türkiye’nin ilk 500 şirketinden biri olan Dimes, kentin sanayileşme sürecindeki önemli aktörledir.

İlde en fazla işletme sayısına sahip sektör gıda sanayi sektörü, en fazla istihdam sağlayan üçüncü sektör konumundadır. Gıda sanayi işletmeleri Turhal, Merkez, Zile ve Niksar’da yoğunlaşmaktadır. Turhal ilçesinde Muammer Tuksavul Turhal Şeker Fabrikası Akyudum Gıda Süt Fabrikası – Akar Un – Hacıbey Et ve Gıda işletmeleri; Merkez ilçede Dimes - Topçam Gıda - Espa Gıda - Aşıkbaba Et ve Et Ürünleri - Mufi Gıda – Meka Gıda - SNS Gıda –Bensu Kaynak Suları – Koplu Sucuk Pastırma ve Çemen - Nifuma Süt Ürünleri, Toksütsan ve Zafer Un işletmeleri; Zile ilçesinde Birsan Un - Özkaleli Gıda, Yıldırım Kardeşler Un, Niksar ilçesinde Niksar Ayvaz Su İşletmesi - Yılmaz Un - Olca Gıda Sanayi – Niksar Bereket Süt ve Süt Ürünleri – Cevizsan –Tahmiscioğlu Gıda – Niksar Kaya Su ve Susa İçecek Sanayi işletmeleri; Erbaa ilçesinde Mistat Gıda, Erun ve Zirve Gıda işletmeleri faaliyet göstermektedir.

 

TABLO: GIDA SANAYİ İŞLETME SAYILARI ve ÇALIŞANLARININ İLÇELERE GÖRE DAĞILIMI

İLÇE İŞLETME SAYISI ÇALIŞAN SAYISI
Turhal 15 637
Tokat 29 252
Zile 14 177
Niksar 15 215
Erbaa 10 157
Pazar 4 27
Reşadiye 4 23
Artova 2 14
Almus 2 11
Sulusaray 1 1
TOPLAM 93 1512

İlde en fazla istihdam sağlayan (1512 kişi ile) üçüncü sektör konumundaki gıda sanayinin en fazla istihdam sağlayan işletmeleri Muammer Tuksavul Turhal Şeker Fabrikası, Niksar Ayvaz Su İşletmesi ve Birsan Un A.Ş. işletmeleridir. Bu işletmeler toplam istihdamın %43’ünü oluşturmaktadır. 

Sektörün ilin ihracatındaki payı % 73’dür. 2016 yılında sektörde faaliyet gösteren işletmeler 12.798.245 $ tutarında ihracat gerçekleştirmiştir. İhraç edilen ürünler meyve suyu, ceviz, süt ürünleri, yaprak, pekmez, şeker, un ve bakliyattır.